Irving Kahn bắt đầu làm việc trên Phố Wall năm 1928.
Ông qua đời năm 2015 — khi đang nghe cháu đọc tin tức tài chính.
86 năm làm việc liên tục. 109 năm tuổi thọ. Không bệnh tim, không ung thư, không tiểu đường, không dementia.
Không có nhà đầu tư nào trong lịch sử có time horizon dài như Irving Kahn.
Bỏ college vì muốn học điều sâu hơn
Irving Kahn sinh năm 1905 tại Manhattan, con của người nhập cư Do Thái Ba Lan. Ông vào City College of New York học kinh tế và kinh doanh — rồi bỏ sau hai năm. Không phải vì chán học. Mà vì trường không có khóa nào về security analysis, thứ ông thực sự muốn học.
Ông tìm đến Columbia Business School. Và ở đó, ông gặp Benjamin Graham.
Năm 1928, ở tuổi 23, Kahn trở thành teaching assistant thứ hai của Graham tại Columbia. Trong 6 năm tiếp theo, ông đi subway cùng Graham từ Manhattan lên Columbia mỗi tuần. Những ý tưởng được trao đổi trên những chuyến tàu đó đã định hình 86 năm còn lại của sự nghiệp ông.
Kahn còn đóng góp nghiên cứu cho Security Analysis — cuốn sách được coi là Kinh Thánh của đầu tư giá trị, xuất bản năm 1934. Cùng lớp với ông có một sinh viên trẻ tên Warren Buffett. Sau này, cả Kahn lẫn Buffett đều đặt tên đệm cho con trai mình là “Graham” — để vinh danh người thầy.
1929: short Magma Copper với $300 và lý do của một cậu bé 23 tuổi
Mùa hè 1929, Kahn 23 tuổi, làm runner trên sàn NYSE. Ông quan sát các traders xung quanh vay tiền để đầu cơ, mua sight unseen, như đang gambling. Ông đã chứng kiến bong bóng bất động sản Florida 1925-26 vỡ từ trước đó.
Ông vay $300 từ anh rể để short cổ phiếu Magma Copper. Lý do đơn giản: đọc lịch sử chu kỳ thị trường, biết đồng là ngành volatile, thấy giá cổ phiếu quá cao so với fundamentals.
Anh rể nói: “Mày sẽ mất hết vì market đang tăng.”
Tháng 10/1929, market crash. $300 trở thành gần $900.
Đây là trade đầu tiên trong đời ông. Và cũng gần như là trade short duy nhất. Suốt 86 năm còn lại, Kahn gần như luôn là long-only investor — vì ông học được bài học cơ bản: timing market khó hơn timing value. Ông may mắn năm 1929. Ông không muốn dựa vào may mắn.
Đại Khủng Hoảng và cách frugality cứu mạng một nhà đầu tư
Trong Đại Khủng Hoảng, Kahn và vợ Ruth sống trong nhà ở công cộng tại Lower East Side. Lương giảm còn $60/tuần. Ông đi bộ về nhà ăn trưa với vợ con để tiết kiệm tiền nhà hàng.
Các con nghĩ ông giàu vì ông luôn về nhà giữa ngày. Thực ra ông đang tiết kiệm từng đồng.
Khi sếp hỏi: “Tại sao anh trông vui vẻ vậy?” Kahn trả lời: “Tôi nghĩ ông sẽ sa thải tôi.”
Trong khi các banker khác lo sợ mất việc, Kahn vui vì còn có việc. Đây là tâm lý của người có chi phí cá nhân thấp: baseline thấp = happiness cao. Và không ai bị forced selling ở đáy.
Thành lập công ty ở tuổi 73
Năm 1978, ở tuổi 73, Kahn cùng hai con trai Thomas và Alan thành lập Kahn Brothers. Tên gia đình lên cửa. Đa thế hệ. Built to last.
Khi hầu hết người đã nghỉ hưu, Kahn bắt đầu. Vì lần đầu tiên ông có thể áp dụng triết lý Graham một cách thuần khiết, không cần làm việc cho ai khác. Cháu trai Andrew sau đó cũng gia nhập — ba thế hệ cùng một văn phòng suite 1303 tại 555 Madison Avenue.
Ở đỉnh cao, Kahn Brothers quản lý hơn $1 tỷ. Top 10 positions chiếm 78% portfolio. Không phải 100 cổ phiếu kiểu Schloss — mà là concentration cao với conviction.
Triết lý: hai công việc của một nhà đầu tư
Câu quan trọng nhất Kahn từng nói:
“Công việc đầu tiên của nhà đầu tư là bảo toàn vốn. Sau khi đã làm xong điều đó, họ mới có thể tiếp cận công việc thứ hai: tìm kiếm return trên vốn đó.”
Hầu hết nhà đầu tư đảo ngược thứ tự này. Họ nghĩ về return trước, rủi ro sau. Đó là lý do tại sao họ thất bại.
Từ Graham, Kahn học khái niệm margin of safety — mua $1 với giá 50 cent. Không phải để kiếm tiền nhanh, mà để có room khi sai. Ông áp dụng điều này không thay đổi trong 86 năm.
Các nguyên tắc khác ông sống theo suốt đời: khi nhà đầu tư tháo chạy, ông mua. Bản năng con người chính xác sai đối với thị trường — khi tăng muốn mua thêm, khi giảm muốn bán. Phải resist instincts. Mỗi khoản đầu tư cần 3-5 năm để fruit. Giữ 50% cash như vũ khí cho cơ hội. Biết nhiều hơn người bán — đó là edge thực sự. Và tắt TV tài chính — đó là nhiễu, không phải tín hiệu.
Sống đến 109 — và luôn mạnh khỏe
Ba anh chị em của Kahn cũng sống trên 100 tuổi. Gia đình ông được nghiên cứu bởi Longevity Genes Project tại Albert Einstein College of Medicine. Họ đáp ứng định nghĩa “SuperAgers” — những người đạt 95 mà không có bệnh tim mạch, ung thư, tiểu đường hoặc dementia.
Genetics đóng vai trò lớn. Nhưng cũng có: frugal lifestyle ít stress, niềm vui từ công việc, mental engagement không ngừng, diet đơn giản nhất quán, và không bao giờ retire.
Ở tuổi 97, ông nói: “Tôi nhận được nhiều niềm vui từ việc tìm một cổ phiếu rẻ.” Vẫn nghiên cứu vào buổi tối và cuối tuần. Ba ngày một tuần, ông đi taxi từ căn hộ Manhattan đến văn phòng khi đã qua 100 tuổi.
Sau khi vợ Ruth qua đời — sau 65 năm hôn nhân — ông không rút lui vào nỗi buồn. Ông nói: “Tôi không thể tìm thấy người khác hoặc nghề khác mà có nhiều quan tâm cho tôi như economics.” Công việc với ông không phải job. Đó là life.
Bài học QuietVC
Irving Kahn không phải tỷ phú lớn nhất. Net worth khi qua đời là vài trăm triệu — không phải $100 tỷ như Buffett. Nhưng ông có điều Buffett không có: 86 năm working life, 109 năm sống khỏe, và peace of mind đến tận giây cuối cùng.
Thứ nhất, time horizon dài tạo ra mọi thứ. 86 năm làm việc. Nếu bạn bắt đầu hôm nay và làm việc đến 80, bạn có 35-40 năm phía trước. Đó là đủ thời gian cho compound thật sự — nếu bạn không phá hỏng nó bằng những sai lầm tâm lý hay đòn bẩy.
Thứ hai, frugality là compound của cuộc sống. Kahn đi bộ về nhà ăn trưa trong Đại Khủng Hoảng. Đi taxi thay vì xe riêng ở tuổi 100. Ăn cùng một món tại cùng một nhà hàng trong nhiều năm. Mỗi đồng không tiêu là một đồng đang làm việc — và khi khủng hoảng đến, không ai phải bán vì áp lực tài chính cá nhân.
Thứ ba, tên gia đình lên cửa là cam kết dài hạn thật sự. Kahn Brothers: cha → con trai → cháu. 47 năm tính đến khi ông mất. Vẫn hoạt động. Khi tên bạn trên mọi quyết định, bạn không thể không quan tâm.
Thứ tư, niềm vui từ công việc là bí quyết sống lâu. Kahn không retire vì không muốn. Không phải vì cần tiền. Mà vì tìm một cổ phiếu rẻ mang lại niềm vui. Khi công việc là niềm vui, không có lý do để dừng.
Trong 109 năm, Kahn học từ Graham, sống trong public housing, đi bộ về nhà ăn trưa với vợ, viết một phần của Security Analysis, yêu vợ 65 năm, thành lập công ty ở tuổi 73, tìm niềm vui từ cổ phiếu rẻ ở tuổi 97, và nghe tin tức tài chính khi qua đời.
Đây không phải career. Đây là life.
Kỷ luật thầm lặng. Giá trị tích lũy.
Quietvc 
Bình luận về bài viết này